ALP izoenzymy

Fosfataza alkaliczna obejmuje grupę enzymów katalizujących reakcję hydrolizy fosforanów nieorganicznych.
Fosfataza alkaliczna występuje w błonach komórkowych wielu tkanek, ale najwyższe stężenia stwierdza się w kościach, wątrobie, kanalikach nerkowych i komórkach śluzówki jelit.
ALP występuje pod postacią kilku izoenzymów: kostnego, wątrobowego, żółciowego, jelitowego i łożyskowego.
W surowicy osób dorosłych zawarty jest głównie izoenzym wątrobowy (50%), mniejsze ilości izoenzymu kostnego (30%) i jelitowego (20%). Izoenzym pochodzenia kostnego dominuje głównie u dzieci i młodzieży w okresie wzrostu organizmu.
Surowica krwi kobiet ciężarnych zawiera izoenzym łożyskowy stanowiący około 48% całkowitej ALP.
Wysokie wartości izoenzymu łożyskowego są spotykane w raku oskrzeli, raku jelita grubego, w pierwotnym raku wątroby, raku szyjki macicicy, nowotworach pochodzenia trofoblastycznego.
Fizjologiczne ALP jest podwyższona u wcześniaków, w surowicy dzieci w okresie dojrzewania oraz u kobiet w drugim i trzecim trymestrze ciąży. Patologiczny wzrost aktywności jest obserwowany przede wszystkim w chorobach wątroby przebiegających z cholestazą (zastój żółci), zapaleniu dróg żółciowych, wirusowym zapaleniu wątroby, nowotworach wątroby, chorobach kości (krzywica, osteomalacja, niedobór witaminy D3, nowotwory), nadczynność przytarczyc.
Obniżona aktywności ALP występuje w hipofosfatemii (zaburzenie autosomalne recesywne, charakteryzujące się zaburzeniami uwapnienia kości; stężenie wapnia i fosforu jest prawidłowe), zaburzenia wzrostu kości (achondroplazja, kretynizm, niedobór kwasu askorbinowego).