Badanie CRP (białko c-reaktywne)

Czym jest CRP (białko C-reaktywne)?

Białko C-reaktywne – jest to najsilniej reagujące białko ostrej fazy i najbardziej podstawowy marker stanu zapalnego. Grupa białek silnie reagujących ostrej fazy cechuje się kilkudziesięciokrotnym lub ponad stukrotnym wzrostem stężenia w odpowiedzi na odczyn zapalny.

Rola białka C-reaktywnego w organizmie

Cechą charakterystyczną parametru jest wiązanie różnych ligandów w reakcjach zależnych lub niezależnych od obecności jonów wapnia. Występowanie w środowisku jonów wapnia gwarantuje wiązanie CRP do fosfocholiny wchodzącej w skład fosfolipidów wielu błon biologicznych czy polisacharydów bakteryjnych. Białko to może zatem:

• aktywować układ dopełniacza – gdy białko C-reaktywne wiąże się z cząsteczką C1q, inicjuje naturalne mechanizmy obronne organizmu.
• promować fagocytozę – ułatwia pochłanianie patogenów przez komórki układu immumologicznego.
• rozpoznawać i eliminować martwe komórki.
• regulować odpowiedź zapalną.

Co oznacza podwyższone stężenie? Wzrost stężenia we krwi tego parametru może nastąpić już po około 2 godzinach od wystąpienia infekcji czy urazu. W ciągu 48 godzin może wzrosnąć nawet 100 krotnie. Należy podkreślić, że białko ma także możliwość szybkiego powrotu do wartości wyjściowych w sytuacji, w której stan zapalny ustaje, a odczyn zapalny nie ulega rozszerzeniu stężenie białka CRP (po ok. 1 dobie) ulega stopniowemu obniżeniu.

Kiedy należy wykonać badanie?

Badanie warto wykonać w sytuacji, w której podejrzewa się u pacjenta toczący się stan zapalny. Jest to m.in:

• podejrzenie infekcji bateryjnej, wirusowej lub grzybiczej (stężenie powyżej 100 mg/L są w 80-85% związane z infekcjami bakteryjnymi),
• diagnostyka chorób autoimmunologicznych (takich jak RZS, toczeń),
• choroby układu pokarmowego np. ostre zapalenie trzustki, czy wyrostek robaczkowy,
• monitoring chorób przewlekłych,
• kontrola leczenia chorób zapalnych.

To proste oznaczenie często jako pierwsze podpowiada, co dzieje się w organizmie – im wcześniej je wykonasz, tym łatwiej wdrożyć skuteczne leczenie.

Jak przebiega badanie?

Badanie polega na pobraniu niewielkiej ilości krwi z żyły w zgięciu łokcia – tak jak przy standardowych badaniach krwi.

Pobranie odbywa się w Punkcie Pobrań Synevo. Następnie próbka trafia do laboratorium diagnostycznego, gdzie jest analizowana przez doświadczony personel medyczny. Ty nie musisz robić nic więcej – resztą zajmują się specjaliści.

CRP – normy (wartości referencyjne)

Normy CRP zależą od laboratorium, metody oznaczenia oraz cech badanej populacji (wiek, płeć, stan zdrowia), dlatego zawsze trzeba je interpretować w odniesieniu do zakresu referencyjnego podanego na wyniku.

Interpretacja wyniku zawsze powinna być przeprowadzona przez lekarza, który wyniki badania zestawi z Twoimi dolegliwościami.

Przyczyny niskiego poziomu CRP we krwi

Stężenie białka CRP (białka C-reaktywnego) mieszczące się w zakresie wartości referencyjnych jest zjawiskiem pożądanym i wskazuje najczęściej na brak znaczącego, aktywnego stanu zapalnego w organizmie. Zazwyczaj niepokoić powinna sytuacja, gdy u pacjenta wynik badania poziomu CRP znajduje się powyżej zakresów referencyjnych.

Objawy niskiego stężenia białka CRP

Niski poziom wskazuje na brak stanu zapalnego. Jest to pożądany wynik.

Przyczyny wysokiego poziomu białka CRP

Co oznacza dla pacjenta, gdy CRP jest podwyższone tzn. powyżej normy?

Białko to może wzrosnąć, gdy w organizmie zachodzą:

• infekcje bakteryjne, wirusowe (np. grypa), grzybicze i pasożytnicze,
• choroby autoimmunologiczne (toczeń) i zapalne (reumatoidalne zapalenie stawów),
• nowotwory,
• urazy i zabiegi chirurgiczne,
• choroby sercowo-naczyniowe (obserwuje się wzrost stężenia u pacjenta z zawałem serca, a także z miażdżycą),
• czynniki metaboliczne (otyłość, cukrzyca typu 2) i styl życia (palenie tytoniu).

Objawy podwyższonego CRP

Gdy CRP przekracza zakres referencyjny, u pacjenta najczęściej rozwija się stan zapalny lub infekcyjny. Badanie wykonuje się, gdy pacjent doświadcza symptomów takich jak np.:

• ból i obrzęk tkanek,
• osłabienie, zmęczenie, gorączka
• objawy miejscowe infekcji (np. symptomy zapalenia płuc, infekcji układu moczowego).

Przygotowanie do badania

Aby wyniki badań laboratoryjnych krwi były wiarygodne ważne jest prawidłowe przygotowanie pacjenta. Pamiętaj o tym, by:

• krew należy oddać na czczo – czyli po 8–12 godzinach przerwy od ostatniego posiłku. W tym czasie możesz pić jedynie niewielką ilość wody (najlepiej niegazowanej).
• dzień przed badaniem unikać tłustych i obfitych potraw oraz spożycia alkoholu – mogą wpłynąć na oceniony parametr biochemiczny
• zglosić się do Punktu Pobrań w godzinach rannych – w dniu badania udać się do Punktu najlepiej między (7:00–10:00)
• należy odpocząć ok. 15 minut przed pobraniem – stres i wysiłek mogą wpływać niekorzystnie na wyniki badania laboratoryjnego.

Poinformuj (personel medyczny, lekarza) jeśli przyjmujesz leki na różne schorzenia. Kontakt z lekarzem pozwoli Ci zdecydować czy możesz odłożyć poranną dawkę leku.

Pamiętaj, by nigdy nie odstawiać leków bez konsultacji ze specjalistą.

Badanie CRP na czym polega

Badanie polega na pobraniu krwi do probówki z żyły łokciowej.

Procedura pobrania to:

• odkażenie skóry,
• założenie opaski uciskowej,
• zaciskanie palców dłoni w celu ekspozycji żyły.

Pobranie krwi trwa krótką chwilę, nie dłużej niż kilkanaście sekund. Po pobraniu krwi należy uciskać miejsce wkłucia na wyprostowanej ręce. Procedura trwa maksymalnie kilka minut.

Badanie CRP przygotowanie

1. Nie należy spożywać posiłków na 8 godzin przed pobraniem krwi.
2. Pobrania należy dokonać w godzinach porannych.
3. W miarę możliwości badanie należy wykonać przed przyjęciem porannej porcji leków, taką decyzję należy zawsze skonsultować z lekarzem.
4. Zawsze należy poinformować personel pobierający krew o przyjmowanych lekach, suplementach, preparatach ziołowych.

Badanie CRP wynik

• Wynik badania dostępny w ciągu 1 dnia roboczego,
• Możliwość odbioru wyniku w recepcji wybranej placówki,